پلمبهای امنیتی در شکلهای مختلفی تولید میشوند و انتخاب میان آنها به دو چیز برمیگردد: چه چیزی را میبندید، و باز کردن آن باید چقدر سخت باشد.
هیچ پلمبی جلوی کسی را که ابزار و وقت کافی دارد نمیگیرد. کارش این است که باز کردن بدون جا گذاشتن اثر را ناممکن کند.
پلاستیکی
پلمب پلاستیکی بند دندانهداری دارد که در قفل خودش فرو میرود و فقط با بریدن باز میشود. این مدل سبک و ارزان است و در تعداد زیاد مصرف میشود.
با قیچی یا انبردست بهسادگی بریده میشود، پس بازدارندگی فیزیکی چندانی ندارد. ارزش آن در این است که پلمب بریدهشده را نمیشود دوباره بست و در بازرسی فوراً دیده میشود.
این نمونه برای کیسههای حمل، جعبههای توزیع، کنتور و تجهیزاتی که در محیط کنترلشده قرار دارند مناسب است.
کابلی
پلمب کابلی بهجای بند پلاستیکی، رشته فلزی دارد. بریدن آن ابزار مخصوص میخواهد و همین، زمان و سروصدای لازم برای باز کردنش را بالا میبرد.
طول کابل را میشود انتخاب کرد، پس برای بستن چیزهایی با اندازه نامنظم مانند درِ کانتینر، شیر مخزن یا پالت مناسبتر است.
این مدل از نمونه پلاستیکی گرانتر است و برای محمولهای منطقی است که ارزش محتوایش تفاوت قیمت را توجیه کند.
سربی یا فلزی
پلمب سربی شکل سنتی پلمب است که با انبر مخصوص فشرده میشود و اثر انبر روی آن میماند. این مدل هنوز در کنتور آب، برق و گاز کاربرد دارد.
مزیتش این است که اثر پرس، خودش یک امضاست: هر سازمانی انبر با نقش خودش دارد، پس پلمب فقط با انبر همان سازمان بسته میشود.
چرخشی
پلمب چرخشی برای درپوش و شیرآلاتی است که باید بسته بمانند. چرخاندن درپوش پلمب را میشکند، پس دستکاری حتی بدون باز کردن کامل هم آشکار است.
مقایسه
| نوع | باز کردن | مناسب برای |
|---|---|---|
| پلاستیکی | با قیچی | کیسه، جعبه، کنتور، تیراژ بالا |
| کابلی | ابزار مخصوص | کانتینر، مخزن، پالت، محموله ارزشمند |
| سربی | با انبر | کنتور و تجهیزات سازمانی |
| چرخشی | با چرخاندن | درپوش و شیرآلات |
شمارهگذاری در انواع پلمب
هر چهار نوع میتوانند شماره داشته باشند و بدون آن، پلمب فقط میگوید چیزی بسته بوده است. با شماره، مشخص میشود کدام پلمب بسته بوده است؛ و ارزش پلمب در زنجیره حمل به همین شماره است.
روال کار ساده است: شماره هنگام بستن ثبت میشود و در مقصد با شماره ثبتشده مقایسه میشود. اگر شماره فرق کند، یعنی پلمب عوض شده است، حتی اگر در ظاهر کاملاً سالم به نظر برسد.
انتخاب نهایی
اگر محیط کنترلشده است و هدف فقط تشخیص دستکاری است، نوع پلاستیکی کافی است. اگر محموله در مسیر طولانی و بدون نظارت حرکت میکند، مدل کابلی گزینه مناسبتری است. برای تجهیزات سازمانی که روال بازرسی رسمی دارند، مدل سربی استفاده میشود.
هر چهار نوع در صفحه پلمب امنیتی کنار هم آمدهاند: پلمب پلاستیکی بستدار برای تیراژ بالا، پلمب کابلی شمارهدار برای محمولهای که ارزشش ابزار مخصوص را میطلبد، پلمب سربی برای کنتور و تجهیزات سازمانی، و پلمب چرخشی درپوش برای شیرآلات. اگر هنوز تردید دارید که پلمب انتخاب درستی است یا لیبل امنیتی، مقاله پلمب پلاستیکی تفاوت میان آنها را توضیح میدهد.